Kỷ nguyên mới trong điều trị Lupus ban đỏ hệ thống – Tái định nghĩa điều trị lupus ban đỏ hệ thống: Cá thể hóa điều trị và hướng tới lui bệnh bền vững

admin

Hà Nội và TP.HCM, trong 2 ngày 11-12 tháng 04 năm 2026 – nhằm thúc đẩy sự tiến bộ trong quản lý và điều trị bệnh Lupus ban đỏ hệ thống (Lupus) tại Việt Nam, Hội Thấp Khớp Học Việt Nam phối hợp cùng Công ty TNHH AstraZeneca Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học chủ đề “Kỷ nguyên mới trong điều trị lupus ban đỏ hệ thống – Cá thể hóa điều trị và hướng tới lui bệnh với Anifrolumab”.

Sự kiện có sự tham dự của: PGS.TS.BS. Nguyễn Thị Ngọc Lan – Chủ tịch Hội Thấp Khớp học Việt Nam; PGS.TS.BS. Nguyễn Văn Hùng – Phó Chủ tịch Hội Thấp Khớp học Việt Nam; PGS.TS.BS. Nguyễn Đình Khoa, Phó Chủ tịch Hội Thấp Khớp học Việt Nam và 1 số chuyên gia trong nước khác.

Các chuyên gia nước ngoài: GS. Richard Alan Furie – Trưởng bộ phận Thấp khớp học, Trung tâm Northwell Health, Hoa Kỳ, GS. Yoshiya Tanaka – Bộ môn Điều trị Nhắm trúng đích Phân tử, Đại học Y tế Nghề nghiệp và Môi trường Nhật Bản

Và hàng trăm bác sĩ, dược sĩ tham dự trực tiếp và trực tuyến cùng đại diện lãnh đạo công ty AstraZeneca Việt Nam.

Hội thảo không chỉ là diễn đàn để cập nhật những tiến bộ khoa học mới nhất mà còn là bước chuyển mình quan trọng trong hành trình nâng cao chất lượng chăm sóc người bệnh Lupus tại Việt Nam. Chúng tôi hướng đến mục tiêu cá thể hóa điều trị, giảm thiểu gánh nặng từ glucocorticoid (GC), và mở ra cơ hội hướng tới những chiến lược điều trị bền vững, hiệu quả hơn.

Lupus ban đỏ hệ thống: Gánh nặng thầm lặng và những thách thức trong điều trị

Lupus ban đỏ hệ thống là bệnh tự miễn mạn tính, phức tạp, ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trên toàn cơ thể. Bệnh gây ra tổn thương lâu dài, đe dọa tính mạng và làm giảm chất lượng sống của người bệnh. Tỷ lệ mắc bệnh ở phụ nữ cao gấp 9 lần nam giới, đặc biệt trong độ tuổi từ 15 đến 45, giai đoạn quan trọng của cuộc đời [1][2].

Việc chẩn đoán Lupus còn gặp nhiều khó khăn do triệu chứng mơ hồ, không đặc hiệu, thời gian chẩn đoán trung bình là 24 tháng và nhiều bệnh nhân đã ở giai đoạn bệnh nặng, tổn thương cơ quan khó hồi phục [3][4]. Thực trạng này gây ra gánh nặng về thể chất, tâm lý, và xã hội cho người bệnh.

Các nghiên cứu cũng cho thấy, hoạt động của bệnh kéo dài, tổn thương tích lũy ngày càng tăng, làm giảm chất lượng cuộc sống của đa số bệnh nhân [4][5]. Trong khi đó, các phương pháp điều trị truyền thống chủ yếu kiểm soát triệu chứng, chưa nhắm trúng các con đường miễn dịch cốt lõi của bệnh, dẫn đến phụ thuộc glucocorticoid với nhiều tác dụng phụ nguy hiểm, làm tăng nguy cơ tổn thương và tử vong lâu dài [6][7][8].Chiến lược điều trị theo mục tiêu (treat-to-target: T2T) và hướng tới lui bệnh bền vững: Con đường mới mở ra hy vọng cho người bệnh.

Chuyển đổi chiến lược điều trị – Hướng tới mục tiêu cá thể hóa và lui bệnh bền vững

Trong bối cảnh đó, cộng đồng y khoa quốc tế đã dần chuyển sang hướng tiếp cận mới theo chiến lược Treat-to-Target (T2T) – đặt mục tiêu đạt được tình trạng lui bệnh (Remission) hoặc hoạt động bệnh thấp (LLDAS) như tiêu chí để đánh giá hiệu quả điều trị. Chiến lược tiếp cận này giúp giảm tổn thương cơ quan, kéo dài sự sống, nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm thiểu phụ thuộc glucocorticoid.

Theo thông tin chia sẻ tại hội nghị, tính tới tháng 10/2025, Việt Nam vẫn chưa có liệu pháp điều trị đích nào được phê duyệt cho SLE,  khiến người bệnh gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận các phương pháp điều trị tiên tiến. Tuy nhiên, bức tranh đó đang thay đổi với sự xuất hiện của các liệu pháp sinh học nhắm trúng cơ chế bệnh sinh đích mở ra cơ hội mới trong điều trị Lupus, giúp kiểm soát hoạt động bệnh tốt hơn, giảm thiểu đợt bùng phát và tổn thương cơ quan, đồng thời giảm liều corticoid, góp phần kéo dài sự sống và nâng cao chất lượng cuộc sống của người bệnh [9][10][11].

Giáo sư danh dự, TS. BS. Yoshiya Tanaka,  Bộ môn Điều trị Nhắm trúng đích Phân tử, Đại học Y tế Nghề nghiệp và Môi trường Nhật Bản, chia sẻ: “Liệu pháp sinh học điều trị Lupus ban đỏ là một bước tiến quan trọng trong chiến lược cá thể hóa điều trị Lupus, đặc biệt trong bối cảnh bệnh nhân châu Á, nơi có đặc điểm lâm sàng khác biệt,cơ chế tác động bằng cách chặn tín hiệu Interferon týp I, giúp kiểm soát hiệu quả hoạt động bệnh, giảm đợt bùng phát và hạn chế tổn thương nội tạng. Đây là cơ hội để chúng ta tiến gần hơn tới mục tiêu lui bệnh dài hạn, nâng cao chất lượng cuộc sống cho hàng ngàn bệnh nhân Lupus tại Việt Nam và toàn cầu.“

GS.TS.BS. Richard Furie, Trưởng bộ phận Thấp khớp của Northwell Health, Hoa Kỳ, chia sẻ tại hội nghị: “Trong điều trị Lupus ban đỏ hệ thống, với bằng chứng lâm sàng vững chắc từ các chương trình thử nghiệm lâm sàng bản lề của liệu pháp sinh học, ví dụ như trong nghiên cứu TULIP, Anifrolumab cho thấy hiệu quả giảm hoạt động bệnh, giảm đợt bùng phát và giảm đáng kể việc phụ thuộc corticoid với hồ sơ an toàn phù hợp, một trong những thách thức lớn đối với bệnh nhân. Đây chính là giải pháp cá thể hóa điều trị, hướng tới mục tiêu lui bệnh bền vững, giúp bệnh nhân có thể sống tốt hơn, lâu hơn.”*

Ông Atul Tandon, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc AstraZeneca Việt Nam, nhấn mạnh: “Sự phức tạp của Lupus ban đỏ hệ thống đòi hỏi chúng ta phải có cách tiếp cận toàn diện và đổi mới. Tại AstraZeneca, chúng tôi cam kết đưa ra những giải pháp đột phá dựa trên nền tảng khoa học tiên tiến nhất. Sự ra đời của liệu pháp sinh học nhắm trúng đích chính là bước tiến mang tính cách mạng, mở ra cơ hội cá thể hóa điều trị và hướng tới mục tiêu kiểm soát bệnh lâu dài cho hàng triệu bệnh nhân. Hội thảo này không chỉ thể hiện cam kết của chúng tôi trong việc hợp tác cùng các tổ chức y tế để thúc đẩy đổi mới; nó còn góp phần nâng cao chất lượng của ngành y tế Việt Nam, kiến tạo một môi trường chăm sóc sức khỏe hiện đại, nơi người bệnh Lupus có thể tiếp cận các phương pháp điều trị tiên tiến nhất, từ đó có được cuộc sống khỏe mạnh và trọn vẹn hơn. 

Thông qua hội thảo này, Hội Thấp Khớp Học Việt Nam và AstraZeneca Việt Nam một lần nữa khẳng định cam kết hợp tác liên tục nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Chúng tôi hướng tới một tương lai tươi sáng, nơi người bệnh Lupus ban đỏ hệ thống có thể tiếp cận các liệu pháp tối ưu, được cá thể hóa điều trị và sống cuộc đời trọn vẹn, ý nghĩa. Những nỗ lực này không chỉ mang lại lợi ích trực tiếp cho bệnh nhân, mà còn góp phần thiết lập tiêu chuẩn mới trong quản lý các bệnh mạn tính và thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành y học Việt Nam.

*Lưu ý: Liệu pháp sinh học điều trị Lupus ban đỏ là thuốc kê đơn, chỉ sử dụng theo chỉ định của Bác sĩ, và bệnh nhân cần tham khảo ý kiến bác sĩ.

Nguồn trích dẫn: (các nguồn lấy trong 2 bài trình bày của TS.BS Nguyễn Văn Hùng & GS Richard Furie)

Tài liệu tham khảo:

  1. Carter EE et al. Nat Rev Rheumatol 2016; 
  2. McMurray RW & May W. Arthritis Rheum 2003
  3. Nguyễn, H. P., Lê, T. O., Nguyễn, V. H. Q., Chu, C. H., Nguyễn, T. T. H., Nguyễn, A. M., Vũ, T. H., Phan, T. N. B., & Bùi, V. D. (2025). LUPUS BAN ĐỎ HỆ THỐNG LẦN ĐẦU CHẨN ĐOÁN: DỮ LIỆU TỪ TRUNG TÂM DỊ ỨNG MIỄN DỊCH LÂM SÀNG, BỆNH VIỆN BẠCH MAI. Tạp Chí Y học Việt Nam, 557(2). https://doi.org/10.51298/vmj.v557i2.16705
  4. Mizukami, A., Trinh, M.T., Hoang, T.P. et al. Determinants of health-related quality of life among patients with systemic lupus erythematosus in Hanoi, Vietnam. BMC Rheumatol 7, 16 (2023). https://doi.org/10.1186/s41927-023-00339-6
  5. Refai, R.H., Hussein, M.F., Abdou, M.H. et al. A case–control study on health-related quality of life of systemic lupus erythematosus patients. Sci Rep 14, 5234 (2024).
  6. Current treatment of systemic lupus erythematosus: a clinician’s perspective Rheumatology International (2023) 
  7. Apostolopoulos D et al. Lancet Rheumatol 2020;2:e24-e30; 2. Shean BJ et al. Arthritis Care Res 2017;69:252–256.; Al Sawah S et al. Lupus Sci Med 2015;2:e000066
  8. Paredes-Ruiz D, Best Pract Res Clin Rheumatol, 2023/Frodlund M, Rheumatology, 2024 
  9. Furie RA, et al. Lancet Rheumatol. 2019;1:e208–219. 2. Morand EF, et al. N Engl J Med. 2020;382:211–221. 3. Morand EF, et al. Supplementary Appendix. N Engl J Med. 2020;382:211–221. 
  10. Furie R, et al. Poster SAT0174 presented at: EULAR Virtual Congress; June 2020.; 2. Furie R, Morand EF, Askanase AD, et al. Anifrolumab reduces flare rates in patients with moderate to severe systemic lupus erythematosus. Lupus. 2021;30(8):1254-1263.
  11. Furie RA, et al. Poster presented at: American College of Rheumatology Convergence 2023; November 10-15, 2023. Poster 0597.